Sanatın kaynağı oyundur.
- Resim: Çizgilerle ve renklerle oynanan bir oyundur.
- Müzik: Seslerle oynanan bir oyundur.
- Dans ve Balo: Hareketlerle oynanan bir oyundur.
- Edebiyat: Sözcüklerle oynanan bir oyundur.
Çocuğun dünyası, yaşamı oyunla başlar, oyunla biter. Oyun, çocuğun deneme ortamı, yaratma alanı ve özgürlüğüdür. En sağlıklı değerlendirme de oyun esnasında yapılır.
Sanat ve Çocuk
Çocuğun oyunu ile özgürlüğü birleşmiş bir sanat eğitimi gereklidir. Çocuk, istemediği ya da ilgi ve yeteneği olmayan bir yöne zorlanmamalıdır. Dayatma, yaratıcılığı kısıtlar. Oyunda çocuğu yönlendirmek ne kadar hatalıysa, çizerken, boyarken, yontarken ya da dans ederken de yönlendirmek o kadar hatalıdır.
Rehberlik etmek gerekir, ancak bu rehberlik çocuğu anlamak ve ona sorular sorarak gerçekleşmelidir. Çocuğu belli bir kalıba sokmak yerine, onun bireysel farklılıklarını öne çıkarmak ve desteklemek önemlidir.
Sanat ve Bireysel Farklılıklar
Bizim eğitim sistemimizde bireysel farklılıklara yeterince önem verilmemektedir. Halbuki sanatta bireysel farklılıklar desteklenmelidir. Çocuğun sanatsal eğitimi zayıftır; oyununa değer verilmemekte ve özgürlüğü kısıtlanmaktadır. Belirli kalıplara sokulan çocukların yaratıcılığı engellenir. Çocuğun gelişiminin dinamizmi, özgürlüğünün desteklenmesinde yatar.
- Çocuğun sorular sormasına ve tartışmasına fırsat tanınmalıdır.
- Onunla özgür bir iletişim kurulmalı, bireysel özellikleri ciddiye alınmalıdır.
Çocuk, büyürken elbette büyüklerinden etkilenecektir, ancak bu, belirli kalıplara girmesi anlamına gelmez. Çocuğun kendi eğilimlerini ve yeteneklerini büyüklerinden öğrendikleriyle harmanlamasına olanak tanınmalıdır.
Yaratıcılık ve Eleştirel Düşünce
Düşünceye sınır konulmamalıdır. Tartışma, eleştirme ve soru sorma cesaret işidir. Ders kitaplarının dışında özgür okumaya yönlendirilmeyen çocuklar bu cesareti bulamaz.
Çocuk, oynarken nasıl özgürce hareket denemelerine giriyorsa, konuşurken de bu özgürlüğü kullanabileceği eğilimlere izin verilmelidir.
Sanatta Çeşitlilik ve Sonuca Ulaşma
Örneğin, matematikte 2 x 2 = 4 sonucuna çeşitli yollardan ulaşılabilir:
- 2 + 2 = 4
- 3 + 1 = 4
Sanatta da aynı çeşitlilik desteklenmelidir. Sonuca giden her yol değerlidir. Sanat eğitimi, genel eğitimden soyutlanma malıdır.
Eğitimde Kalıpların Zararlılığı
Eğer eğitim, çocuğu kalıba sokmak ya da hizaya getirmek amacıyla yapılırsa, bir şeyler öğretilebilir ancak çocuk geliştirilemez ya da eleştirilemez.
- Resim-iş, beden eğitimi ve müzik derslerinde not verilmemelidir.
- Bu derslerde öğrencinin kendini geliştirme özgürlüğü desteklenmelidir.
- Her sınıfta serbest bir köşe olmalı, çocuklar istediklerini çizebilmeli, yazabilmeli ve karalamalar yapabilmelidir.
